Saadet Partisi’nden Motokuryelerin Çalışma Koşullarına Dikkat Çeken Rapor…

Saadet Partisi Genel Merkez Sosyal İşler Başkanlığı tarafından hazırlanan “Türkiye’de Motokuryelerin Karşılaştığı Sorunlar ve Çözüm Önerileri” başlıklı çalışma, hızla büyüyen motokurye sektörünün görünmeyen sorunlarını gündeme taşıdı. Saadet Partisi [İl] İl Başkan Yardımcısı ve Sosyal İşler Başkanı Nebi Yurtsever, hazırlanan çalışmanın kamuoyunun bilgisine sunulduğunu belirterek, motokuryelerin güvenli, güvenceli ve insan onuruna yakışır şartlarda çalışmasının önemine dikkat çekti.

E-ticaretin, yemek sipariş uygulamalarının ve dijital platform ekonomisinin hızla büyümesiyle birlikte motokuryelik, şehir hayatının ayrılmaz bir parçası haline geldi. Gün içerisinde binlerce siparişin tüketicilere ulaştırılmasında kritik rol üstlenen motokuryeler, bir yandan ekonomik hayatın devamlılığına katkı sunarken diğer yandan çalışma koşullarından trafik güvenliğine kadar çok sayıda sorunla karşı karşıya kalıyor.

Saadet Partisi Genel Merkez Sosyal İşler Başkanlığı tarafından hazırlanan çalışma da tam olarak bu noktaya odaklanıyor. “Türkiye’de Motokuryelerin Karşılaştığı Sorunlar ve Çözüm Önerileri” başlıklı sunumda, motokuryelerin çalışma hayatında karşılaştığı temel problemler çok yönlü biçimde ele alınırken, çalışanların haklarının korunmasına yönelik çözüm önerileri de ortaya konuluyor.

Sektör büyüyor, ancak çalışanların sorunları derinleşiyor

Çalışmada, motokuryeliğin artık yalnızca geçici veya tali bir iş alanı olarak değerlendirilemeyeceğine dikkat çekiliyor. E-ticaret ve dijital platform ekonomisinin gelişmesiyle birlikte on binlerce insanın geçimini bu sektörden sağladığı belirtilirken, sektörün büyüme hızının çalışan hakları ve çalışma standartlarına aynı ölçüde yansımadığına vurgu yapılıyor.

Motokuryelerin karşı karşıya bulunduğu sorunların başında trafik kazası riski, teslimat süresi baskısı, güvencesiz çalışma modelleri, artan yakıt ve bakım maliyetleri ile eğitim ve altyapı eksiklikleri geliyor.

Çalışmada bu sorunların birbirinden bağımsız olmadığına, aksine çalışma sisteminin bütününü etkileyen bir zincirin parçaları olduğuna dikkat çekiliyor. Özellikle gelir elde etme baskısı ile teslimat sürelerinin kısaltılması yönündeki beklentilerin birleşmesinin, çalışanları daha fazla trafik riski almaya zorlayabildiği ifade ediliyor.

Motokuryeler günün büyük bölümünü yüksek risk altında geçiriyor

Motokuryelik mesleğinin en önemli sorunlarından biri trafik güvenliği olarak öne çıkıyor. Çalışma saatlerinin önemli bölümünü trafikte geçiren motokuryeler; yoğun şehir trafiği, kötü hava koşulları, yol bozuklukları ve motosiklet kullanıcılarının ihtiyaçlarına uygun olmayan altyapı nedeniyle yüksek risk altında çalışıyor.

Motosikletlerin diğer araçlara göre daha kırılgan bir ulaşım aracı olması, yaşanan trafik kazalarının sonuçlarını da ağırlaştırabiliyor. Bu nedenle yalnızca sürücülerin dikkatine dayalı bir güvenlik anlayışının yeterli olmadığı, şehirlerin ulaşım altyapısının da motosiklet kullanıcılarının güvenliği gözetilerek yeniden ele alınması gerektiği belirtiliyor.

Çalışmada ayrıca motosiklet kullanıcılarının güvenliğini doğrudan etkileyen yol düzenlemeleri, bariyerler ve şehir planlaması gibi konuların daha kapsamlı biçimde değerlendirilmesi gerektiği ifade ediliyor.

“Teslimat hızı insan hayatının önüne geçmemeli”

Motokuryelerin çalışma sisteminde hızın giderek önemli bir performans kriterine dönüşmesi de raporda dikkat çekilen başlıklardan biri.

Teslimatların belirli süreler içerisinde tamamlanması yönündeki baskının, çalışanlar üzerinde ciddi bir stres oluşturabileceği belirtilirken, geciken teslimatların gelir kaybına veya performans baskısına dönüşmesinin riskli sürüş davranışlarını teşvik edebileceğine dikkat çekiliyor.

Saadet Partisi’nin çalışmasında bu noktada temel ilke açık biçimde ortaya konuluyor:

İnsan hayatı, teslimat hızından daha değerlidir.

Bu anlayışa göre hiçbir siparişin zamanında ulaştırılması, bir çalışanın hayatını veya sağlığını tehlikeye atmasını gerektirmemeli. Dijital platformların performans ve teslimat sistemlerinin de çalışan güvenliğini önceleyecek şekilde yeniden değerlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.

Esnaf kurye modeli ve maliyet yükü tartışılıyor

Çalışmada ele alınan bir diğer önemli başlık ise motokuryelerin çalışma biçimi ve ekonomik yükleri.

Özellikle esnaf kurye modelinin yaygınlaşmasıyla birlikte yakıt, motosiklet bakımı, sigorta, ekipman ve diğer operasyonel giderlerin önemli bir bölümünün çalışanların üzerine kaldığı belirtiliyor.

Gelirin yalnızca çalışanın geçimini sağlamak için değil, aynı zamanda işin sürdürülebilmesi için gerekli giderleri karşılamak amacıyla kullanılması, motokuryelerin gerçek gelirinin düşmesine neden olabiliyor.

Bunun yanında sosyal güvenlik primleri ve diğer yükümlülüklerin çalışan açısından ağırlaşması, mesleğin uzun vadeli güvencesi konusunda da soru işaretleri oluşturuyor.

Bu tablo, motokuryelik sektöründe yalnızca “ne kadar kazanılıyor?” sorusunun değil, “kazanılan gelirin ne kadarı çalışanın elinde kalıyor ve çalışan geleceğini ne ölçüde güvence altına alabiliyor?” sorusunun da tartışılması gerektiğini ortaya koyuyor.

Mesleki eğitim ve ilk yardım konusunda standart ihtiyacı

Motokuryelerin karşılaştığı risklerin azaltılması için yalnızca yasal düzenlemelerin değil, eğitim çalışmalarının da güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekiliyor.

Çalışmada, standartlaştırılmış mesleki eğitimlerin yaygınlaştırılması, özellikle ileri sürüş teknikleri, güvenli motosiklet kullanımı, acil durum yönetimi ve ilk yardım eğitimlerinin daha erişilebilir hale getirilmesi öneriliyor.

Böylece çalışanların yalnızca kaza risklerinden korunması değil, olası bir kaza veya acil durumda doğru müdahaleyi yapabilecek bilgi ve beceriye sahip olması hedefleniyor.

Çözüm yalnızca motokuryelerin değil, şehirlerin güvenliği açısından da önemli

Saadet Partisi’nin çalışmasında çözüm önerileri birkaç temel başlıkta toplanıyor.

Buna göre;

• Motokuryelerin sosyal güvenlik hakları güçlendirilmeli,
• İş sağlığı ve güvenliği standartları yükseltilmeli,
• Dijital platformların çalışanlar üzerindeki uygulamaları yeniden düzenlenmeli,
• Koruyucu ekipman kullanımına yönelik teşvikler artırılmalı,
• İleri sürüş ve ilk yardım eğitimleri yaygınlaştırılmalı,
• Motosiklet kullanıcılarının ihtiyaçlarına uygun trafik altyapısı oluşturulmalı,
• Şehir planlamasında motosiklet kullanıcılarının güvenliği daha fazla dikkate alınmalı.

Bu önerilerin hayata geçirilmesinin yalnızca motokuryelerin çalışma koşullarını iyileştirmekle sınırlı kalmayacağı, aynı zamanda genel trafik güvenliğine ve şehir yaşamının kalitesine de katkı sağlayacağı değerlendiriliyor.

Saadet Partisi: “Önce insan, sonra kazanç”

Çalışmanın temel yaklaşımını ise “Önce İnsan, Sonra Kazanç” anlayışı oluşturuyor.

Saadet Partisi, ekonomik faaliyetlerin ve teknolojik gelişmelerin insan hayatını ikinci plana itmemesi gerektiğine vurgu yapıyor. Emeğin karşılığının korunması, çalışanların güvenliğinin sağlanması ve adil çalışma şartlarının oluşturulmasının sosyal devlet anlayışının temel sorumluluklarından olduğu ifade ediliyor.

Bu yaklaşım çerçevesinde motokuryelerin yalnızca siparişleri tüketiciye ulaştıran kişiler olarak değil, şehir ekonomisinin önemli bir parçası ve alın teriyle geçimini sağlayan emekçiler olarak görülmesi gerektiği belirtiliyor.

Nebi Yurtsever’den çağrı: “Güvenli motokurye, güvenli trafik demektir”

Saadet Partisi İl Başkan Yardımcısı ve Sosyal İşler Başkanı Nebi Yurtsever, Genel Merkez Sosyal İşler Başkanlığı tarafından hazırlanan çalışmayı kamuoyunun bilgisine sunduklarını belirterek, motokuryelerin yaşadığı sorunların toplumun tamamını ilgilendirdiğini ifade etti.

Yurtsever, motokuryelerin şehir ekonomisinin adeta görünmeyen kahramanları olduğunu vurgularken, bu çalışanların güvenli ve güvenceli koşullarda çalışmasının hem emekçilerin hem de toplumun ortak yararına olduğunu belirtti.

Yurtsever’in değerlendirmesine göre mesele yalnızca bir meslek grubunun çalışma şartlarıyla sınırlı değil. Trafikte daha güvenli bir ortam oluşturulması, emeğin korunması, sosyal güvenlik haklarının güçlendirilmesi ve dijital ekonominin insan merkezli bir anlayışla düzenlenmesi, daha adil ve sürdürülebilir bir çalışma hayatının önemli unsurlarını oluşturuyor.

“Türkiye’de Motokuryelerin Karşılaştığı Sorunlar ve Çözüm Önerileri” başlıklı çalışma, dijital ekonominin büyümesiyle birlikte ortaya çıkan yeni çalışma biçimlerinin sosyal politika açısından yeniden değerlendirilmesi gerektiğine de işaret ediyor.

Saadet Partisi’nin yaklaşımında temel hedef ise net: Kazancın ve ekonomik verimliliğin yanında insan hayatını, emeği ve çalışan güvenliğini merkeze alan bir çalışma düzeni.

Nebi Yurtsever, açıklamasının sonunda çalışmaların hayırlara vesile olması temennisinde bulunarak kamuoyuna ve teşkilat mensuplarına iyi çalışmalar diledi.