Umarım bu yanlıştan dönülür

Sitemize yapılan siber saldırı çok şükür bertaraf edildi. İyi işler yapmaya iyi izler bırakmaya kaldığımız yerden devam ediyoruz. Elbette eden bulacak, yamuk yumuk işler yapanların peşini bırakacak değiliz. Bizleri yıldırma şansları sıfırdan daha düşük bir ihtimal.

Ülkemizde tüketicilerin yaşadığı sorunlara bir yenisi daha eklendi. Sorunları ortadan kaldırma mücadelesi veren İlçe Tüketici Hakem Heyetleri sözde bir düzenlemeye tabi edildi.

Buyurun birlikte değerlendirelim.

1 Nisan 2022 tarihinde yapılan düzenleme ile İlçe Tüketici Hakem Heyetleri’nin kapatılarak sadece il merkezlerinde hakem heyeti kurulması kararlaştırıldı.

1 Nisan şakası gibi!

Bu durum tüketiciler için bazı olumsuz sonuçlar doğuracağı aşikardır.

Şöyle ki;

Bursa’dan örnek vermek gerekirse, Bursa’da şu an 6 Hakem heyetinde yıllık ortalama başvuru sayısı 20 Bin civarıdır. 20 Bin karardan heyet üyeleri tarafından görüşülüp bir dosyanın karara bağlanma süresi 45-90 günü buluyor. Hakem Heyetleri’nde kadrolu ve geçici görevli olmak üzere 26 personel bu işin başında.

1 Nisan 2022’de yapılan düzenlemeyle birlikte Hakem Heyetleri’nin 0-15.000,00 TL arası olan parasal sınırı 30.000,00 TL civarında olacak, yıllık ortama başvuru sayısının da en azından 30 Bin civarında olması tahmin ediliyor. Bu düzenleme yürürlüğe girdiğinde bir de sadece kadrolu olarak 11 raportör görev yapması geçici görevlendirmeli personellerin de kurumlarına iadesi planlanmakta.

Varsayalım yeni bir ekip kurulacak!

Yeni kadrolu raportör alınması ve bu personellerin eğitimi ve heyetlere dağıtılması, oryantasyonu/adaptasyonu kısa sürede olamayacağı kesin.

Diğer bir sıkıntı ise vatandaşın sorunlarını iletebileceği bir raportöre ulaşması imkansız hale gelecek. Şuan 11 raportör ile başvuru alınması, vatandaşlara danışmanlık yapılması, savunma istenme süreci, toplantıya hazırlanma, bilirkişi iş ve işlemleri takibi, dosyaların karara bağlanması ve tebliğ işlemlerinin takibi, UYAP dosya takibi, uyuşmazlıklar nedeniyle oluşan tebligat ücretlerinin takip edilmesi, arşiv iş ve işlemleri mevcut personel sayısı ile gerçekleştirilmesi neredeyse imkansızlaşmış bir vaziyete getiriliyor.

Hakem Heyetleri’nde görevli personel sayısı % 60 azalırken, başvuru sayısında neredeyse % 50 artış olacağı tahmin ediliyor. Ayrıca bu düzenleme ile bir başvurunun minimum karar süresinin 6 ay ve üzeri olması ön görülmekte. Oysa bir başvuru 45 ila 90 günde sonuca bağlanıyordu. Değişiklik sonrası Hakem Heyeti kararlarının uzun sürede çıkması ve vatandaşların mağdur olabileceği anlamına geliyor.

Yapılan değişimle toplantılara başkanlık edecek olan Ticaret İl Müdürü’nün aylık fiziksel imza ve e-imza birlikte olmak üzere ortalama 9 Bin imza atabileceği ön görünüyor. Yılda 30 Bin dosya başvurusunun sonuçlanması kaç yılda olacak dersiniz? Bir sonraki yıla 21 Bin dosya kalacak gerisini siz hesap edin derim!

İlçelerde heyetlerin görevleri son bulacakken başvuru almak için irtibat personeli bırakılacak olsa da konunun asıl muhatabı merkez olacağından vatandaşlara uzak olan il merkezine gitmesi ayrı bir sorun ve şikayete neden olacak gibi. Bursa’da merkez ilçeler hariç iki adet hakem heyeti bulunuyor. Heyet üyeleri ilçe esnafını bilen tanıyan sorunların vatandaşın lehine çözülmesine fayda sağlar halde görevini ifa ediyor durumundayken, demografik yapıyı bilen, mahalli üyelerin görevlerinin sona ermesi konunun merkezde görüşülecek olması, karar aşamasında belli başlı sıkıntıları da beraberinde getirecek.

Hakem Heyetlerinin kapanması ve karar merciinin tek bir hakem heyetinde toplanması durumunda, artık hayatımızın temel gereçleri olan televizyon, buzdolabı, çamaşır makinası, bulaşık makinası ve cep telefonu gibi teknik bilirkişi tarafından incelenmesi gereken dosyaların bilirkişi tarafından incelenmesi, gelen raporların heyet tarafından karara bağlanması, tüketiciye ve ilgili firmaya tebliğ süresi ortalama 180 ile 240 gün arasında olacağı ön görülüyor.

Bu problem ise şöyle çözüme kavuşturulabilir!

İlçelerde bulunan Hakem Heyetleri’nin çıkarılacak bir yönetmelik ile Ticaret İl Müdürlükleri’ne bağlı “Bölge Hakem Heyeti” olarak değiştirilmesi ve mahalli idarelerin de karar verme sürecine dahil olacağı Hakem Heyeti olarak görevlerine devam etmeleri tüketiciler açısından daha faydalı olacağı kanaatindeyim.

Aksi halde vatandaş tüketici hakkından vazgeçirilecek “Allah’ından bulsun” diyecek pozisyona gelebilir.

Yapılan değişim, tüketicinin yani vatandaşımızın çalışan Hakem Heyetleri’nin menfaatlerine değil bizatihi tüketicilere zarar verebilecek hale dönüşmüş gibi görünüyor.

Çalışan bir sistemde değişime ne gerek vardı acaba!