Zincir marketlerde yeni dönem

Rekabet Kurumu, zincir marketlere yönelik yeni bir ‘mesafe’ kuralı getiriyor. Peki bu kuralla birlikte ne amaçlanıyor? Konuyla ilgili milliyet.com.tr’ye açıklamalarda bulunan Tüketici Konfederasyonu Başkanı Aydın Ağaoğlu şu ifadeleri kullandı:

“Rekabet Kurulu’nun yapmak istediği düzenleme belli bir semtte mahallede veya sokakta aynı sermayeye bağlı zincir marketlerin birbirlerine yakın şubeler açarak o bölgede piyasa hakimiyeti kurulmasını engellemektir.

‘ORTAK SATIŞ POLİTİKALARI VE FİYATLAR UYGULADILAR’

Ancak 2022 yılı Ekim ayı sonunda görüldü ki ucuzluk marketleri olarak bildiğimiz zincir marketler kendi aralarında haberleşmek suretiyle ortak satış politikaları ve fiyatlar uyguladılar.

‘TÜKETİCİLER MARKETLERDE GÖRDÜĞÜ FİYATLARLA YETİNİYOR’

Görülmektedir ki aynı sokakta birbirine rakip gözüken marketler yan yana veya 50-100 metre mesafede ya da karşılıklı açılmaktadır. Bu durumda tüketicinin temel gıda ve ihtiyaç ürünleri ile ilgili fiyat araştırması yaparken o marketlerde gördüğü fiyatlarla yetinmesine yol açmaktadır.

Şöyle ki bir ucuzluk marketine giren tüketici sebze, meyvenin veya tuvalet kağıdının fiyatının arttığını görünce hemen çok yakında bulunan diğer ucuzluk marketine girip fiyat karşılaştırması yapıyorlar.

Orada da istediği makul fiyatı göremeyince bir diğerine gidiyor. Ancak bunlar birbirlerine çok yakın olduğundan tüketici burada tespit ettiği fiyatlarla yetiniyor. Arzu ettiği ucuzluğa erişemiyor.

KISITLAMA GETİRİLMELİ!

Hayır, bununla ilgili bir düzenleme yok. Düzenlemeye mutlaka aynı semtte veya mahallede birbirine çok yakın mağaza açılmasının da kısıtlaması getirilmelidir.

Fiyat araştırması yapmak isteyen tüketiciler birbirilerine yakın marketlere giderek fiyatı mukayese ediyorlar. Yakın marketlere gidince başka araştırma yapma gereği hissetmiyor.

Marketlerin arası mesafeli olsaydı belki başka satış noktalarından da fiyat inceleyeceklerken bunu yapma gereğini duymuyorlar.

REKABETİ NASIL ETKİLER?

Küçük esnaf zaten kalmadı gibi. Burada Rekabet Kurulu’nun önerisi aynı zincir marketin aynı mahallede birbirine çok yakın mağazalar açarak rekabet ortamını ortadan kaldırmasıdır.

Yani burada bir market var. Yan sokakta bir tane daha aynı market var. Karşısında bir benzeri zincir market var. Böylelikle tüketici fiyatları mukayese edebilecek rekabet ortamına kavuşamıyor.

MESAFE NE OLMALI?

O kriterler henüz belirlenmedi. Benim öngörüm en az 1 kilometre mesafe olmasıdır. Ben farklı zincir marketlerin de birbirlerine çok yakın açılmaması gerektiği görüşündeyim. Bunun altındaki sebep de 2022 yılı Ekim sonunda Rekabet Kurulu’nun yapmış olduğu müşterek hareket ettiklerine dair tespittir.

Perakendeciler indirimli olarak satışa sunulacak ürünün markette bulamadığından şikayetçi. Rekabet Kurulu indirimli olarak duyurulan ürünün mağazada olması gerektiğini belirtti. Tüketici eğer indirimli ürünü bulamazsa ne yapmalı?

Bu yanıltıcı ilan ve reklamlar nedeniyle tüketicinin reklam kuruluna şikayet etmesini gerektiren bir olgudur. Tüketiciler internet üzerinden reklam kuruluna şikayetlerini gerçekleştirebilirler.”