DOĞAN BEKİN: “GÜÇLENDİRİLMİŞ PARLAMENTER SİSTEME DÖNÜŞ TÜRKİYE İÇİN ARTIK KAÇINILMAZ BİR İHTİYAÇTIR”

Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Doğan Bekin, Türkiye’nin mevcut siyasi yapısı, yerel seçimlerin ardından yaşanan gelişmeler, demokrasi, hukuk devleti ve kuvvetler ayrılığı ilkeleri üzerine kapsamlı değerlendirmelerde bulundu. Bekin, 31 Mart 2024 Mahalli İdareler Genel Seçimleri sonrasında ortaya çıkan siyasi tablonun, millet iradesinin açık bir yansıması olduğunu belirterek, seçim sonrası yaşanan gelişmelerin demokratik işleyiş açısından ciddi tartışmaları beraberinde getirdiğini ifade etti.

Bekin yaptığı açıklamada, 31 Mart 2024 tarihinde gerçekleştirilen yerel seçimlerde Cumhuriyet Halk Partisi’nin sandıktan birinci parti olarak çıktığını, Adalet ve Kalkınma Partisi’nin ikinci sırada yer aldığını, Yeniden Refah Partisi’nin ise Türkiye genelinde elde ettiği oy oranı ve belediye başarılarıyla üçüncü parti konumuna yükseldiğini hatırlattı. Bu sonucun, Türk seçmeninin mevcut siyasi yapıya yönelik güçlü bir mesajı olduğunu dile getiren Bekin, demokratik sistemlerde seçim sonuçlarının tüm siyasi aktörler tarafından eksiksiz şekilde kabul edilmesi gerektiğini vurguladı.

“MİLLET İRADESİNİN GEREĞİ TAM ANLAMIYLA YERİNE GETİRİLMEDİ”

Yerel seçimlerin ardından yaşanan gelişmelere dikkat çeken Bekin, seçim sonuçlarının ortaya koyduğu milli iradenin çeşitli uygulamalarla gölgelenmeye çalışıldığını ileri sürdü.

Bekin açıklamasında şu değerlendirmelerde bulundu:

“Milletimizin sandıkta ortaya koyduğu tercih, demokratik sistemlerin temelini oluşturan milli iradenin en açık tezahürüdür. Ancak seçimlerden sonra iktidar partisinin izlediği siyasi yöntemler, kamuoyunda ciddi tartışmalara neden olmuştur. Bazı belediye başkanlarının farklı siyasi partilere transfer edilmeleri yönünde girişimlerde bulunulması, bazı belediyeler hakkında çeşitli soruşturma süreçlerinin başlatılması ve bazı belediye başkanlarının görevden uzaklaştırılarak yerlerine kayyım atanması, seçmen iradesinin tam anlamıyla korunup korunmadığı yönünde önemli soru işaretlerini beraberinde getirmiştir.”

Bekin, demokratik hukuk devletlerinde halkın oylarıyla göreve gelen yerel yöneticilerin görevden alınmasının ancak hukukun evrensel ilkeleri doğrultusunda, şeffaf ve adil yargılama süreçleri sonunda mümkün olması gerektiğini ifade etti.

“KUVVETLER AYRILIĞI DEMOKRASİNİN TEMEL DİREĞİDİR”

Türkiye’de son yıllarda kuvvetler ayrılığı ilkesinin giderek daha fazla tartışılır hale geldiğini belirten Bekin, yasama, yürütme ve yargı arasındaki denge mekanizmasının güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Bekin, “Demokratik hukuk devletlerinde kuvvetler ayrılığı yalnızca anayasal bir kavram değildir; aynı zamanda vatandaşların temel hak ve özgürlüklerinin en önemli güvencesidir. Yargı bağımsızlığının kamuoyunda sürekli tartışıldığı, yürütmenin yasama üzerindeki etkisinin arttığı yönündeki değerlendirmelerin yoğunlaştığı bir dönemde Türkiye’nin yeniden güçlendirilmiş parlamenter sisteme yönelmesi her zamankinden daha büyük önem taşımaktadır.” ifadelerini kullandı.

“CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÜMET SİSTEMİ PARTİTOKRASİ RİSKİNİ BERABERİNDE GETİRİYOR”

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ni de değerlendiren Bekin, mevcut yönetim modelinin çeşitli yapısal sorunlar ürettiğini ileri sürdü.

Bekin’e göre Cumhurbaşkanı’nın aynı zamanda bir siyasi partinin genel başkanı olması, devlet yönetiminde tarafsızlık tartışmalarını beraberinde getirmekte ve siyasi rekabetin doğasını değiştirmektedir.

Bekin açıklamasında şu görüşlere yer verdi:

“Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi içerisinde Cumhurbaşkanı’nın aynı zamanda parti genel başkanı olması, zaman içerisinde partitokrasi anlayışını güçlendiren bir yapının ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Bu durum ise çoğulcu demokrasinin temel ilkeleriyle bağdaşmayan, karar alma süreçlerinin dar bir merkezde yoğunlaştığı yeni bir yönetim anlayışını ortaya çıkarmaktadır.”

“ÇOĞULCU DEMOKRASİ GÜÇLENDİRİLMELİ”

Bekin, demokratik sistemlerin temelinde çoğulculuğun bulunduğunu belirterek tek merkezli yönetim anlayışlarının uzun vadede siyasi rekabeti zayıflatabileceğini söyledi.

“Siyasi partiler demokrasinin vazgeçilmez kurumlarıdır. Güçlü muhalefetin varlığı demokratik sistemlerin sağlıklı işlemesi açısından büyük önem taşımaktadır. Muhalefetin siyasal alanının daraltılması ya da farklı yöntemlerle baskı altına alınması, uzun vadede demokratik temsil mekanizmalarının zayıflamasına neden olabilir.”

“KAYYIM UYGULAMALARI SİYASİ SİSTEMİ ETKİLİYOR”

Bekin, kayyım uygulamalarının yalnızca yerel yönetimleri değil, Türkiye’deki siyasi yapıyı da etkileyen sonuçlar doğurduğunu savundu.

Kayyım uygulamalarının siyasi partiler üzerinde dolaylı etkiler oluşturduğunu belirten Bekin, demokratik rekabet ortamının korunmasının önemine dikkat çekti.

“Siyasi partilerin sürekli parçalanması, bölünmesi ve temsil güçlerinin zayıflaması demokratik sistem açısından sağlıklı bir tablo ortaya koymamaktadır. Güçlü demokrasilerde çözüm, siyasi rekabetin doğal şartlar içerisinde devam etmesidir.”

“CHP’DEKİ GELİŞMELER DİKKATLE İNCELENMELİ”

Cumhuriyet Halk Partisi’nde son dönemde yaşanan gelişmelere de değinen Bekin, ana muhalefet partisinde ortaya çıkan tartışmaların Türk siyasetinin geleceği açısından dikkatle analiz edilmesi gerektiğini belirtti.

Bekin, siyasi partilerin kendi iç dinamikleriyle güçlenmesi gerektiğini ifade ederek, dış müdahale iddialarının kamuoyunda oluşturduğu tartışmaların da demokratik sistem açısından önem taşıdığını söyledi.

“GELECEK PARTİSİ’NİN FESİH KARARI DA AYRICA DEĞERLENDİRİLMELİ”

Bekin, Gelecek Partisi’nin aldığı fesih kararına da değinerek bunun yalnızca bir parti kararı olarak görülmemesi gerektiğini ifade etti.

Temsili demokraside yaşanan dönüşümün siyasi partilerin kurumsal yapıları üzerinde önemli etkiler oluşturduğunu belirten Bekin, bu gelişmelerin Türkiye’deki siyasal sistemin geleceği bakımından dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini dile getirdi.

“ORWELL’İN ‘BÜYÜK BİRADER’ BENZETMESİ”

Bekin, açıklamasının sonunda dünyaca ünlü yazar George Orwell’in eserlerinde tasvir edilen “Büyük Birader (Big Brother)” benzetmesine atıfta bulunarak, demokratik hak ve özgürlüklerin korunmasının önemine dikkat çekti.

“Giderek merkeziyetçi ve baskıcı bir yönetim anlayışının hâkim olduğu bir siyasi atmosfer yerine; hukuk devleti ilkelerinin güçlendiği, kuvvetler ayrılığının tam anlamıyla işlediği, temel hak ve özgürlüklerin güvence altında olduğu demokratik bir sistemin inşa edilmesi gerekmektedir.”

“TÜM SİYASİ PARTİLERE ORTAK SORUMLULUK ÇAĞRISI”

Açıklamasını tüm siyasi partilere çağrıda bulunarak tamamlayan Bekin, özellikle parlamentoda çoğunluğu elinde bulunduran iktidar başta olmak üzere bütün siyasi aktörlerin Türkiye’nin demokratik geleceği konusunda ortak sorumluluk üstlenmesi gerektiğini ifade etti.

Bekin, “Toplumsal uzlaşıyı güçlendirecek, milli iradeyi eksiksiz şekilde yansıtacak, hukukun üstünlüğünü esas alacak ve kuvvetler ayrılığı ilkesini yeniden güçlendirecek reformların hayata geçirilmesi Türkiye’nin demokratik gelişimi açısından büyük önem taşımaktadır. Güçlendirilmiş parlamenter sisteme dönüşün artık yalnızca siyasi bir tercih değil, demokratik istikrar açısından ciddi şekilde değerlendirilmesi gereken bir ihtiyaç olduğu kanaatindeyiz.” değerlendirmesinde bulundu.